نکاتی در مورد تعمیر فرش

قبل از انتخاب فرش ماشینی بهتر است به نکاتی توجه شود که یکی از نکات هنگام خرفرش ها به دو صورت ممکن است آسیب ببینند: در کارخانه و در خانه.

آسیب فرش در کارخانه در مقاله‌ای تحت عنوان عیوب فرش ماشینی بررسی شد و شما می‌توانید ان را مطالعه نمایید. این مقاله به بررسی آسیب‌هایی که ممکن است فرش در منزل ببیند و روش‌های تعمیر فرش پرداخته است.

عیوب فرش

پارگی فرش

 پارگی فرش ماشینی ممکن است قبل از خرید فرش ماشینی و یا بعد از خرید فرش ماشینی اتفاق بیفتد. در کارخانه یا منزل صورت پذیرد. جابجایی بدون اصول، استفاده از اشیاء نوک تیز، گیرکردن به پایه های بدون حفاظ اجسام سخت موجب پارگی فرش می‌شود.

بیدزدگی

 در محلی که رفت و آمد هوا جریان ندارد و نور کمی بر آن می‌تابد و فرش به ندرت جارو می‌شود یا پا می‌خورد، حشره بید الیاف فرش‌هایی را که مخلوط از الیاف طبیعی و مصنوعی اند می‌خورد و فرش را سوراخ یا کچل می‌کند.

پوسیدگی

فرش‌هایی که در محل‌های نمور و نمناک بدون جریان هوا پهن می‌شوند علاوه بر آن که خطر بیدزدگی آنها را تهدید می‌کند خطر پوسیدگی نیز به آن اضافه می‌شود. الیاف ابتدا نم و رطوبت را به خود می‌گیرد و سپس کم کم الیاف بافت و یا نخ های تار و پود از بین می‌روند. بنابراین قسمتی از فرش ازبین می‌رود.

ترک خوردگی

در فرش‌های کهنه و قدیمی خطر ترک خوردن تار و پود بر اثر سایش و سست شدن پیش می آید. ممکن است این ترک خوردگی قابل ترمیم باشد یا خیر. البته اگر فرش دستبافت قدیمی باشه گاهی اوقات ارزش ترمیم دارد چرا که به عنوان فرش عتیقه خریداران خاص خودش را دارد. اما معمولا عمر فرش‌های ماشینی قدیمی به این مرحله نرسیده مردم آن را دور می‌اندازند و از آنجا که نو آن به راحتی قابل خریداریست فرشی جدید می‌خرند.

سوراخ شدگی

هنگامی که فرشی روی جسمی نوک تیز قرار می‌گیرد و یا هنگام شستشو در مکانی که زیر آن خوب جارو نشده است پهن می‌شود، فشار وارده از بالا موجب ایجاد سوراخ در فرش می‌شود.

تاخوردگی

وقتی در شرکت‌های شستشوی قالی فرش بعد از شستشو خوب و صاف پهن نمی‌شود و یا صاحب فرش آن را در هنگام جابجایی در عوض رول کردن تا می‌زند، فرش به اصطلاح می‌شکند. این تا خوردن و شکستگی باید از بین برود. در صورت توجه نکردن با این عارضه در دراز مدت الیاف خاب و تار وپود از همان نقطه تا خوردگی دچار سایش شده و فرش آسیب می‌بیند.

امر ترمیم فرش را رفو می‌نامد و فرد هنرمندی که این عیوب را ترمیم می‌کند رفوگر خوانده می‌شود. برای رفع تمام عیوبی که در بالا ذکر شد و تعمیر فرش های ماشینی و دستبافت باید به سراغ رفوگرها رفت. رفوگرها برای تعمیر فرش آسیب دیده، ابتدا آسیب فرش را پیدا کرده و بعد هنرمندی می کنند.

رفوگرها اسباب ابزار ساده ای دارند. چارچوب چله کشی، قلاب بافت، انواع نخ ، دفتین از جمله این ابزار است. آن چه که کار رفوگر را جزو هنر محسوب می‌کند نه ابزار الات کار او بلکه ایده‌های مغز اوست. رفوگر با این حال به چندین هنر آراسته است. او با بافت فرش به صورت دستی و ماشینی کاملا آشناست. رفوگر با چله کشی فرش آشناست و به راحتی می‌تواند تعداد تار و پود ازبین رفته را شمرده و باز سازی نماید. رفوگر با نقشه کشی آشناست. خصوصا نقشه فرش‌هایی که قرینه و سنتی نیستند را رسم نموده و آن را روی فرش پیاده نماید.

رفوگر با رنگرزی آشناست: رنگرزی هنر رنگ آمیزی انواع نخ بافت است. برای تعمیر فرش هایی که مشکل رنگی دارند رفوگر باید نخی را انتخاب نماید که با نخ های متن فرش همرنگ باشد. اگر در بازار آن رنگ فرش گیر نیاید رفوگر باید بتواند خودش همرنگ آن را فراهم نماید.

وقتی تعمیر فرش ماشینی یا دستبافت را به  دستان هنرمند میسپارید، ابتدا میزان آسیب دیدگی را بررسی می‌کند سپس با استفاده از چارچوب ساده ای که در دست دارد و وسیله ای بنام درفش نخ‌های آسیب دیده را از سطح فرش جدا می‌کند و بعد فرش را چله کشی می‌نماید.و با توجه به نقشهء قالی ان قسمت را می‌بافد. رفوگر هنگام تعمیر فرش ماشینی به تراکم فرش دقت دارد تا بعد از رفوی فرش قطری مناسب با سایر قسمت‌های آن داشته باشد.

ریشه بافی

ریشه‌های فرش در اثر مرور زمان و یا شستشوی زیاد دچار ساییدگی و از بین رفتن می‌شود. رفوگر به راحتی می‌تواند برای فرش شما ریشه‌های نو و تازه ای جایگزین نماید. معمولا الیاف ریشه را از نخ پنبه ای که سفید است می‌بافند.

رفع اشکالات تاخوردگی

برای تعمیر تاخوردگی فرش رفوگر با دوخت کناره‌های فرش به صورت چرمی میزان تا خوردگی آن را کاهش می‌دهد. بنابراین شما می‌توانید با خیال راحت به قالیشویی های معتبر مراجعه کرده و عیوب فرش خود را برای رفوگر کارگاه بیان نمایید و با فرشی بدون نقص به منزل برگردید.